Een groeiend aantal werknemers krijgt in de nabije toekomst een digitale collega. Robots – ook wel ‘digitale werknemers’ genoemd – nemen een steeds groter aandeel in het personeelsbestand. De verwachting is zelfs dat meer dan 50% van de taken uiteindelijk door digitale collega's wordt uitgevoerd.
Maar hoe beïnvloedt dit het werkplezier? En wat kan sociocratische besluitvorming toevoegen aan deze samenwerking tussen mens en machine?
Samenwerking tussen mens en machine: een nieuwe realiteit
Uit wereldwijd onderzoek naar de toekomst van werk, uitgevoerd door onderzoeksbureau IDC¹, blijkt dat de samenwerking tussen mens en machine fundamenteel verandert:
“Samenwerking tussen mens en machine is niet langer de toekomst van werk, maar het nieuwe normaal voor iedere goed presterende onderneming.”
Welke digitale collega’s kunnen we verwachten?
De digitalisering en robotisering versnellen in vrijwel alle sectoren: van het bedrijfsleven tot de zorg, het onderwijs en zelfs huishoudelijke taken.
Robotisering op de werkvloer
- Service- en sociale robots: ontvangen en informeren bezoekers, klanten en medewerkers.
- Digitale assistenten & desktoprobots: ondersteunen bij administratieve en organisatorische taken.
- Productierobots (bijv. cobots en robotarmen): helpen bij productieprocessen om werk te verlichten en fouten te verminderen.
- Inspectierobots (bijv. drones): worden ingezet voor technische inspecties en bewaking.
Robotisering in de zorg
- Ondersteuning bij revalidatie en verbetering van levenskwaliteit.
- Hulp voor verplegend en verzorgend personeel.
- Ontvangst en informatieverstrekking aan bezoekers.
- Onderhoud van gebouwen.
- Bestrijding van eenzaamheid, bijvoorbeeld bij dementie.
Huishoudrobots
- Binnen: robotstofzuigers, ruitenwassers, enz.
- Buiten: grasmaairobots, zwembadrobots en professionele maaierrobots.
Robotleraren in het onderwijs
- Geduldig en effectief in herhaling van leerstof.
- Geschikt voor zowel standaardvakken als programmeervaardigheden.
Overige sectoren
Robots vinden steeds meer hun weg naar o.a. boerderijen, ziekenhuizen en logistiek.
Wat zijn de nadelen?
Robotisering kan zorgen voor onrust en zelfs digitale ontwrichting. Het bedrijfsleven digitaliseert razendsnel en traditionele businessmodellen worden vervangen. Dit biedt kansen, maar ook risico’s. Bedrijven moeten daarom zorgvuldig de balans bewaken tussen mens en machine en nieuwe businessmodellen ontwikkelen die zowel efficiëntie als werkplezier bevorderen.
Impact op de arbeidsmarkt
Robotisering heeft een grote invloed op de inhoud van het werk. Veel bestaande taken worden geautomatiseerd, waardoor de aard van functies verandert. Dit is een proces dat al langer gaande is en naar verwachting zal versnellen.
Zorgen over ‘passende medewerkers’ in een digitale werkomgeving
- 75% van de organisaties ervaart moeilijkheden bij het aantrekken van mensen met de juiste digitale vaardigheden.
- Meer dan 20% van de bedrijven heeft momenteel onvoldoende kennis of vaardigheden op dit gebied.
Voordelen van robotisering en content intelligence
Ondanks de uitdagingen, ervaren veel bedrijven voordelen van digitalisering:
- 40% ziet een stijging in zowel klanttevredenheid als productiviteit.
- Ruim een derde van de bedrijven reageert sneller op klanten en nieuwe kansen.
- Robotisering draagt bij aan hogere zichtbaarheid en klantbetrokkenheid.
Top 3 bedrijfsdoelen waar robotisering een positieve impact heeft
✅ Medewerkersbetrokkenheid
✅ Klantbetrokkenheid
✅ Digitale transformatie
Top 3 toepassingen van content intelligence
📊 Klantrelatiebeheer
📈 Business intelligence
⚠️ Risicobeheer
Gaat werkplezier samen met digitale collega’s?
Een van de belangrijkste factoren voor werkplezier is participatie. Onderzoek toont aan dat robotisering juist kan bijdragen aan een grotere betrokkenheid van zowel klanten als medewerkers, mits er een inclusieve robotagenda wordt gehanteerd.
Twee benaderingen van robotisering
- Substitutie – Robots vervangen menselijke medewerkers.
- Complementariteit – Robots werken samen met mensen en vergroten productiviteit.
Om de positieve effecten te benutten en negatieve gevolgen te minimaliseren, is het cruciaal om werkplezier en autonomie te waarborgen en werkstress te beperken.
Sociocratische besluitvorming en een inclusieve robotagenda
Sociocratie stimuleert maximale medewerkersparticipatie en biedt een gestructureerde manier om mens en machine optimaal samen te laten werken.
Hoe werkt sociocratische medezeggenschap?
- Besluiten worden genomen in kringvergaderingen door medewerkers zelf.
- Kringen zijn onderling verbonden door dubbele koppelingen:
- Minimaal twee personen nemen deel aan zowel operationele als beleidskringen.
- Dit zijn een leidinggevende en een afgevaardigde medewerker.
Voordelen van sociocratische besluitvorming
✔ Medewerkers groeien actief mee met de inzet van robotica.
✔ Belemmeringen worden gezamenlijk opgelost.
✔ Openheid en vertrouwen verminderen weerstand tegen verandering.
✔ Betere samenwerking tussen mens en machine.
Betere beslissingen door mensen dankzij AI
Machine learning en kunstmatige intelligentie (AI) helpen mensen bij het nemen van betere beslissingen. Uit onderzoek blijkt:
- De inzet van AI bij informatieverwerking zal met 28% groeien in de komende twee jaar.
- 18% van de besluiten zal dan door machines worden genomen.
Toch blijven mensen onmisbaar in de besluitvorming, vooral vanwege unieke menselijke competenties zoals:
💡 Creativiteit
📌 Plannen & organiseren
💬 Samenwerken
🚀 Ondernemerschap
Conclusie: de mens blijft de verbindende factor
Hoewel AI en robotisering veel taken overnemen, blijft de menselijke factor essentieel. Werkplezier en productiviteit kunnen toenemen door robots in te zetten als aanvulling op menselijke capaciteiten in plaats van vervanging. Sociocratische besluitvorming kan hierbij een belangrijke rol spelen.
Meer weten over werkplezier en sociocratische besluitvorming?
Neem contact op met Passioniek voor een gesprek!
📌 #werknemers #robots #sociocratie #besluitvorming #werkplezier
Geraadpleegde bronnen
-
IDC (International Data Corporation) – Onderzoek onder 500 senior influencers en beslissers van organisaties wereldwijd. Publicatie: IDC whitepaper 'Content Intelligence for the Future of Work'.
-
Nationale Beroepengids – Artikel over de robotisering van beroepen.
-
Management Impact – Digitalisering: de kansen en bedreigingen voor bedrijven.
-
Robots.nu – Overzicht van diverse robottoepassingen.
-
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) – Informatie over robotisering en maatschappelijke impact.